Theo số liệu của Cục Hải quan Việt Nam, năm 2025 ghi nhận bước tăng trưởng đột biến của gạo Việt Nam tại thị trường Senegal. Cụ thể, xuất khẩu gạo sang quốc gia Tây Phi này đạt 168.020 tấn, tương đương kim ngạch 52,57 triệu USD, tăng gần 30 lần so với năm 2024. Hiện gạo thơm Việt Nam loại 100% tấm đã xuất hiện tại nhiều siêu thị ở Senegal, được đóng gói phổ biến trong bao 5 kg và 25 kg, với giá bán khoảng 1,3 USD/kg.
Ảnh minh họa
Đà tăng trưởng này diễn ra trong bối cảnh quan hệ hợp tác thương mại gạo giữa hai nước được thúc đẩy mạnh mẽ. Tháng 7/2025, trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Senegal của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Bộ Công Thương hai nước đã ký Bản ghi nhớ (MOU) về thương mại gạo. Theo thỏa thuận, Việt Nam sẽ thúc đẩy xuất khẩu khoảng 100.000 tấn gạo mỗi năm sang Senegal. Mục tiêu của thỏa thuận là góp phần tăng cường an ninh lương thực cho Senegal, đồng thời mở rộng thị trường châu Phi và đa dạng hóa đầu ra cho gạo Việt Nam. Hiện hai bên đang tích cực triển khai các nội dung của MOU, qua đó góp phần gia tăng kim ngạch xuất khẩu gạo sang thị trường này.
Trên thực tế, Senegal được xem là một trong những thị trường nhập khẩu gạo lớn tại khu vực Tây Phi, với nhu cầu trung bình khoảng 1 triệu tấn mỗi năm, chủ yếu là gạo tấm 100% giá rẻ. Quốc gia này cũng nằm trong nhóm có mức tiêu thụ gạo bình quân đầu người cao nhất khu vực, ước khoảng 117 kg/người/năm.
Theo Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA),nhu cầu tiêu thụ gạo của Senegal trong niên vụ 2025 -2026 dự kiến đạt khoảng 2,26 triệu tấn, tăng khoảng 2% so với năm trước, chủ yếu do tăng trưởng dân số. Trong năm 2026, lượng gạo nhập khẩu của nước này ước đạt khoảng 1,5 triệu tấn, tương đương gần 70% nhu cầu thị trường. Các nguồn cung chính hiện nay gồm Ấn Độ, Thái Lan, Trung Quốc, Pakistan, Uruguay và Việt Nam.
Ngoài phục vụ nhu cầu trong nước với hơn 19,3 triệu dân, Senegal còn nhập khẩu gạo để tái xuất sang một số quốc gia láng giềng như Mauritania, Guinea-Bissau và Gambia, qua đó trở thành một điểm trung chuyển đáng chú ý trong chuỗi cung ứng gạo tại khu vực Tây Phi.
Về cơ chế thị trường, từ năm 1995, Senegal đã xóa bỏ độc quyền nhập khẩu gạo của doanh nghiệp nhà nước và thực hiện tự do hóa hoàn toàn hoạt động nhập khẩu mặt hàng lương thực này. Những năm gần đây, Chính phủ Senegal cũng triển khai các chương trình phát triển trồng lúa nước nhằm nâng cao khả năng tự chủ lương thực. Tuy nhiên, sản xuất trong nước hiện mới chỉ đáp ứng được khoảng 25–30% nhu cầu tiêu thụ, khiến quốc gia này vẫn phụ thuộc lớn vào nguồn cung từ bên ngoài./.
PV.